سرقفلی و حق کسب و پیشه (مشاوره)

جمال الدین تراز
مشاور: جمال الدین تراز
محمد رهگذر وکیل پایه یک ناظر علمی: محمد رهگذر وکیل پایه یک

در مورد مفهوم سرقفلی نظرات مختلفی بیان شده است که از آن جمله می توان به این موارد اشاره کرد:سرقفلی در فرهنگ فارسی معین به « حقی که بازرگان و کاسب نسبت به محلی پیدا می کند به جهت تقدم در اجاره، شهرت، جمع آوری مشتری و غیره» تعبیر شده است.

در فرهنگ دهخدا ذیل کلمه سرقفلی،چنین آمده است « چیزی که از کرایه دار دکان بگیرند و آن مزد گشودن قفل است که داخل کرایه نیست.

مرحوم ناظم الاطباء در فرهنگ نفیسی،ذیل کلمه مذکور آورده است « وجهی که ازکرایه دار خانه و دکان،علاوه بر کرایه دریافت می‌کنند.»

آقای دکتر جعفر لنگرودی در دانشنامه‌ی حقوقی ذیل کلمه سرقفلی آورده اند « پولی که مستأجر ثانی ( به معنی اعم ) به مستأجر سابق درموقع انتقال اجاره بلاعوض می دهد و همچنین مستأجر اول به موجر (مالک) می دهد . این وجه از مصادیق دارائی نامرئی است و عنوان در آمد اتفاقی را ندارد، به شرط اینکه ناشی از جمع آوری مشتریان و کارکردن مستأجر باشد والّا مالکی که مغازه می سازد و آن را با گرفتن پول به نام سرقفلی، اجاره می دهد،این پول جزء درآمد محسوب است و مالیات بر درآمد به آن تعلق می گیرد. واضح است که سرقفلی از اصطلاحات حقوق تجارت است و در آنجا ذیل عنوان مایه‌ی تجاری به سرقفلی نیز اشاره می‌شود. مایه‌ی تجاری که به زبان فرانسه به آن FOND DE COMMERCE گفته می شود عبارت از مجموع اموال مادی و غیر مادی است که برای تجارت مؤسسه،مورد بهره برداری قرار می‌گیرد. سرقفلی را باید جزئی از اجزاء مایه‌ی تجاری دانست. حق سرقفلی که جزئی از اجزاء مایه تجاری است در فرانسه به عنوان Propriete commercial نامیده می‌شود،عبارت است از حقی که تاجر برای تقدم در اجاره‌ی محل و ادامه‌ی تجارت خود در محل کار خود دارد.

در حقوق ایران،به حقی که تاجر یا صنعتگر در نتیجه جلب مشتری و شهرت و فعالیت خود برای محل کار خود، ایجاد می کند،سرقفلی گفته می شود.علاوه بر آن حقی که صاحب محلی که دارای موقعیت خوبی است،برای مالک خود قائل می شود؛قبل از اینکه اصولاً آن محل به اجاره داده شود. به این حق نیز سر قفلی گفته می شود.

مطلب فوق از مقاله «سرقفلی و مقایسه آن در قوانین جدید و قدیم» نوشته سید محمدهادی ساعی مجله حقوقی دادرسی 1385 شماره 55 گرفته شده است.

رویه قضایی درباره سرقفلی

آیا بدنبال آشنایی بیشتر با سرقفلی هستید؟
کلمات کلیدی سرقفلی حق کسب و پیشه
منابع
در صورتی که به پاسخ خود دست نیافتید پرسش خود را مطرح کنید
چنانچه وکیل تخصصی در این حوزه هستید خودتان را کنار این مشاوره معرفی کنید ورود / ثبت نام

کاربر گرامی: محتوای ارائه شده صرفا جهت اطلاع می باشد و در صورت اجرای مشاوره پیشنهادی و عدم حصول نتیجه ، ‏هیچگونه مسئولیتی متوجه «کلینیک حقوقی ایران» نخواهد بود.‏ و توصیه می شود هیچگاه بدون وکیل گام برندارید .