در پاسخ به نیازهای پس از تشکیل حکومت اسلامی، برای استخراج احکام حقوق عمومی از فقه، ضمن تاکید بر سنت نبوی(ص) باید تحولات محتوایی مباحث در کتاب‌های فقهی را شناسایی و مباحثی را که نیازمند نظریه‌پردازی هستند، پیش روی صاحب نظران قرار داد. ورود جدی به این عرصه مستلزم اطلاع از نحوه استناد به ادله اربعه فقهی و مطالعه تطبیقی آرای فقهای بزرگ است. در این میان اعتبار «اجماع» باید مورد عنایت خاص قرار گیرد و بویژه در بخش هایی نظیر حقوق اداری به مفهوم جدید که در گذشته برای فقها مطرح نبوده است می‌توان انتظار داشت که تاکید بر ضرورت روشن کردن احکام مربوط به حقوق عمومی سرانجام به کاربردی شدن گستره اجماع، عقل و عرف درکنار کتاب وسنت به منظور توسعه و تبیین مبانی حقوق عمومی منجر گردد. از میان قواعد عمومی فقهی نیز اصل مصلحت را می‌توان به مثابه روحی در کالبد حقوق عمومی از دیدگاه اسلام به شمار آورد و دقت در تعیین و حفظ مرزهای مصلحت مردم و نظام و جلوگیری از بروز تقابل میان آن‌ها یکی از چالش‌های اساسی حقوق عمومی در اسلام محسوب می‌شود.
عباسعلی عمید زنجانی محمد علی محمدی
اصول و قواعد فقهی حسبه و امور حسبیه عدالت مشروعیت مصلحت ولایت

برای استخراج احکام حقوق عمومی از فقه اسلامی، ضمن تاکید بر سنت نبوی(ص) باید تحولات احکام فقهی و مراحل تکاملی آن را در کتاب های فقهی شیعه و سنی شناسایی کرد.از جمله نکات حائز اهمیت در این میان، توجه به عنایتی است که فقه اسلامی به ضرورت وجود دولت و پرداختن به حقوق عمومی دارد؛ زیرا حتی فقهایی که در اصل ولایت فقیه تردید کرده یا در این مورد سکوت به خرج داده اند، در صدد تصویر چهره هرچند ضعیفی از دولت و ارائه نظام مبتنی بر امور حسبیه بوده اند.