ضمانت نامه مستقل بانکی از چند دهه پیش در تجارت بین الملل مورد استفاده قرار گرفت و هم اکنون در روابط داخلی نیز بهطور گسترده ای جریان دارد. ضمانت نامه بانکی برخلاف اعتبار اسنادی، ماهیتی تضمینی دارد و لذا در اغلب اوقات بی آنکه مطالبه ای صورت گیرد عمر سند منقضی می شود. اما از زمانی که ذی نفع تصمیم به دریافت وجه سند می گیرد، آثار ضمانت نامه به شکل قابل توجه تری بروز پیدا می کند. زمانی که یک ضمانت نامه بانکی مطالبه می شود، بانک باید در صورت صحیحبودن مطالبه، نسبت به پرداخت وجه سند اقدام کند. شناخت قواعد یک مطالبه صحیح به بانک کمک می کند تا درصورت عدم رعایت شرایط مقرر، از پرداخت وجه امتناع کند کما اینکه به ذی نفع اجازه می دهد تا با تقاضای صحیح پرداخت وجه ضمانت نامه، از حقوق خود محافظت نماید. این نوشتار، جزئیات مطالبه قانونی را با تأکید بر نحوه و مهلت مطالبه در پرتو حقوق ایران و فرانسه با نگاهی به قواعد متحدالشکل بین المللی در این خصوص مورد مطالعه قرار می دهد.
محمد سلطانی
ضمانت نامه بانکی اصل استقلال مطالبه مدت ضمانت نامه

ضمانتنامه بانکی برخلاف ضمان تبعی از ویژگی مهم «استقلال» و درنتیجه «عدم قابلیت استناد به ایرادات» توسط ضامن یا ضمانت خواه در مقابل ذینفع برخوردار است. با توجه به اصل استقلال، بانک ضامن به رابطه پایه طرفین ضمانت خواه و ذینفع  ورود نمیکند و فقط همچون اعتبارات اسنادی به رعایت شرایط شکلی مطالبه و نیز مطابقت اسناد در صورت وجود  اکتفا میکند. عموم اختلافات ضمانت نامه های مستقل با مطالبه وجه آن آغاز میشود و در واقع مطالبه ضمانت نامه، نقطه آغازین آثار اصلی سند است. بانک ضامن نمیتواند ضمانت نامه را بپردازد مگر آنکه مطالبه وجه به نحو قانونی و به موقع صورت پذیرفته باشد. اگر مطالبه به درستی صورت گرفته باشد، بانک حق پرداخت ضمانت نامه و متعاقباً رجوع به ضمانت خواه را دارد و الا حق رجوع خود به شخص اخیر را از دست میدهد. این امر برای ذینفع نیز اهمیت دارد تا با رعایت قواعد مطالبه صحیح، حق خود مبنی بر دریافت وجه سند را از دست ندهد. بدین لحاظ مطالعه نحوه مطالبه وجه ضمانت نامه و شرایط حاکم بر آن اهمیت اساسی دارد. در این راستا فصل اول به نحوه مطالبه ضمانت نامه از لحاظ قواعد حاکم بر شکل ارائه اختصاص مییابد و در ادامه در فصل دوم، مهلت زمانی مطالبه به عنوان یکی دیگر از مسائل اساسی مورد توجه قرار میگیرد.